Wat is Nigellazaad?
Nigellazaad, ook wel bekend als zwart zaad, zwarte komijn of kalonji, zijn kleine, zwarte zaadjes met een uitgesproken smaak. Ze worden veel gebruikt in de Midden-Oosterse, Indiase en Turkse keuken. Ondanks de naam is nigellazaad géén verwant van komijn of karwij – de smaak is uniek, aromatisch en licht bitter.
Waar komt Nigellazaad vandaan?
Nigellazaad wordt al eeuwenlang gebruikt in keukens van het Midden-Oosten tot Zuid-Azië. In de Turkse keuken is het een bekend ingrediënt op brood en pasteitjes – je hebt het waarschijnlijk al eens gegeten op dat zachte, luchtige Turkse brood met zwarte zaadjes erbovenop. In Karsu’s Kitchen wordt het zelfs genoemd als één van de basis-ingrediënten van de Turkse keuken.
Ook in de moderne keuken is het zaad populair. Zo gebruikt Yotam Ottolenghi het in gerechten zoals pompoen met kardemom en nigellazaad (uit Plenty More) en bimisalade of sobanoedels met avocado en limoen. In India Express van Rukmini Iyer is nigellazaad onmisbaar in ‘Didima’s begun kalonji’ – een gerecht met gebakken babyaubergines en yoghurt.
Hoe smaakt Nigellazaad?
Nigellazaad heeft een complexe, uitgesproken smaak:
- Aromatisch en kruidig
- Licht bitter en nootachtig
- Iets aards met een warme ondertoon
De zaadjes voegen diepgang toe aan een gerecht, zonder te overheersen.
Hoe gebruik je Nigellazaad in de keuken?
Nigellazaad is veelzijdig en past goed bij:
- Salades (zoals Ottolenghi’s bimisalade)
- Geroosterde groenten, zoals pompoen of aubergine
- Oosterse noedelgerechten
- Yoghurt-dips en sauzen
- Brooddeeg of als topping voor gebakken broodjes
Je kunt de zaadjes kort roosteren in een droge pan om de smaak extra naar boven te halen.
Hoe moet je Nigellazaad bewaren en hoe lang is het houdbaar?
Bewaar nigellazaad in een goed afgesloten pot, op een donkere en droge plek – idealiter een keukenkastje of kruidenlade.
- Houdbaarheid: Tot 18 maanden houdbaar. Daarna wordt het minder aromatisch, maar blijft het veilig te gebruiken.
- Tip: Vermijd vocht of warmte, dat tast de smaak aan.
Verrassende weetjes over Nigellazaad
- In het Sanskriet staat nigellazaad bekend als “krishna jeeraka” – zwarte komijn.
- Het wordt al sinds de oudheid medicinaal gebruikt vanwege de mogelijke gezondheidsvoordelen (rijk aan antioxidanten).
- In de islamitische traditie wordt gezegd: “Zwart zaad geneest elke ziekte, behalve de dood.”
- Nigellazaad is géén familie van gewone komijn, het is botanisch totaal anders.


